مدیری توسعه گرا با سعه صدر سیاسی

بامدادجنوب_مریم خوئینی
درگذشت عبدالکریم گراوند، استاندار بوشهر در دولت دوازدهم، پس از تحمل یک دوره بیماری، بار دیگر نگاه‌ها را به کارنامه مدیریتی او در یکی از مقاطع پرچالش استان معطوف کرده است. گراوند از مهرماه ۱۳۹۶ تا شهریور ۱۴۰۰ مسئولیت استانداری بوشهر را بر عهده داشت؛ دوره‌ای که همزمان با تشدید فشارهای اقتصادی و محدودیت‌های ناشی از تحریم‌ها، اجرای پروژه‌های عمرانی و توسعه‌ای استان با دشواری‌هایی همراه بود.
در این سال‌ها، مدیریت استان در حال پیگیری تکمیل پروژه‌های نیمه‌تمام، اجرای طرح‌های تأمین آب از جمله سدهای دالکی، خاییز و دشت‌پلنگ، توسعه آب‌شیرین‌کن‌ها و پیشبرد برخی پروژه‌های حوزه سلامت از جمله بیمارستان هسته‌ای بوشهر بود که با رخدادهای مهمی روبه‌رو شد. اعتراضات دی‌ماه ۱۳۹۶، آبان‌ماه ۱۳۹۸ و پس از آن شیوع ویروس کرونا، از جمله رویدادهایی بود که بخشی از ظرفیت مدیریتی استان را به خود اختصاص داد و مسئولیت‌های استانداری را از برنامه‌های عمرانی و اجرایی فراتر برد.
ناگفته نماند عبدالکریم گراوند پیش از انتصاب به عنوان استاندار بوشهر، مدتی به معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استانداری بوشهر در دولت یازدهم خدمت کرد. او همچنین سابقه معاونت اداره‌کل سیاسی وزارت کشور، فرمانداری ایلام، دهلران و ایوان و مدیرکلی سیاسی و انتظامی استانداری ایلام را در کارنامه داشت. گراوند، متولد سال ۱۳۴۳ در شهرستان کوهدشت استان لرستان‌ بود. در این گزارش تلاش کرده‌ایم، مهم‌ترین اقدامات، چالش‌ها و ویژگی‌های مدیریتی که در دوره چهار ساله استانداری بوشهر داشته است را مرور کنیم.
در کنار پروژه‌ها و تصمیم‌های اجرایی، شیوه تعامل عبدالکریم گراوند با فعالان سیاسی و اجتماعی نیز یکی از ویژگی‌هایی است که برخی از فعالان سیاسی و مدنی استان از آن یاد می‌کنند.
سعه صدر در تعامل با فعالان سیاسی و اجتماعی
مهدی موجی، فعال سیاسی اصلاح‌طلب، با مرور نخستین روزهای حضور گراوند در بوشهر گفت: حدود یک هفته پس از انتصاب او به عنوان معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استانداری بوشهر، پیشنهاد کردم نخستین نشست عمومی خود را با جوانان برگزار کند تا از نزدیک با فضای سیاسی و اجتماعی استان و دغدغه‌های نسل جوان آشنا شود. با وجود محدودیت زمانی، از این پیشنهاد استقبال کرد و در نخستین جلسه، حدود ۵۵ نفر از جوانان صاحب‌نظر از طیف‌های مختلف سیاسی، فرهنگی، هنری و ورزشی حضور یافتند.
به گفته موجی، آن نشست که تا حدود نیمه‌شب ادامه داشت، فرصتی بود تا حاضران بدون محدودیت دیدگاه‌ها و دغدغه‌های خود را در حوزه‌های مختلف از جمله مسائل سیاسی، اقتصادی، اشتغال و فرهنگ مطرح کنند.
موجی افزود: برخی از حاضران نقدهای صریح و حتی تندی مطرح کردند، اما گراوند با آرامش و سعه‌صدر به سخنان همه گوش داد و تلاش کرد به پرسش‌ها و انتقادها پاسخ دهد.
این فعال سیاسی تصریح کرد: نکته‌ای که برای من ماندگار شد، پیگیری او پس از پایان جلسه بود. تعدادی از جوانان اصلاح‌طلب در آن نشست از سرخوردگی و ناامیدی خود نسبت به فعالیت سیاسی سخن گفته بودند. چند روز بعد، گراوند از من خواست شماره تماس آنان را در اختیارش قرار دهم و سپس از طریق دفتر استانداری از آنها دعوت کرد تا در فضایی صمیمی‌تر گفت‌وگو کنند و به آن‌ها دلگرمی بدهد.
تجربه‌اندوزی در مسئولیت‌های مختلف
سیدحسین جعفری، از فعالان سیاسی و اجتماعی استان بوشهر نیز در گفت‌وگو با بامدادجنوب، از عبدالکریم گراوند به عنوان مدیری که مسیر خدمت را از مناطق کمتر برخوردار آغاز کرد، نام برد که با تجربه‌اندوزی در مسئولیت‌های مختلف اجرایی به جایگاه استانداری بوشهر رسید.
وی با اشاره به زادگاه گراوند در کوهدشت لرستان و سال‌های فعالیت او در استان ایلام، گفت: گراوند بخش مهمی از تجربه مدیریتی خود را در مناطق مرزی و کمتر برخوردار به دست آورد. فعالیت در مسئولیت‌هایی همچون بخشداری و فرمانداری، شناخت او را نسبت به مسائل اجتماعی و اجرایی افزایش داد و زمینه‌ساز حضورش در مسئولیت‌های بالاتر شد.
این فعال سیاسی و اجتماعی با اشاره به حضور گراوند در وزارت کشور، افزود: فعالیت در حوزه سیاسی و امنیتی وزارت کشور، نگاه او را نسبت به مسائل مدیریتی گسترده‌تر کرد و این تجربه بعدها در مسئولیت‌هایش در بوشهر مورد استفاده قرار گرفت.
جعفری، یکی از ویژگی‌های گراوند را شیوه تعامل او با مردم و مدیران دانست و گفت: او تلاش می‌کرد فاصله‌ای میان خود و مردم ایجاد نکند. حضور در میان مردم، شنیدن دیدگاه‌های مختلف و پرهیز از تشریفات، از ویژگی‌هایی بود که برخی از همراهان و فعالان استان از آن یاد می‌کنند.
جعفری همچنین به نگاه گراوند به جوانان اشاره و تصریح کرد: مسیر مدیریتی او نشان می‌داد که رشد و پیشرفت در مدیریت اجرایی می‌تواند از مسئولیت‌های پایه آغاز شود و با کسب تجربه و شناخت مسائل جامعه ادامه پیدا کند.
به گفته او، کارنامه هر مدیر ممکن است از زوایای مختلف مورد بررسی و نقد قرار گیرد، اما برخی ویژگی‌های شخصیتی مانند ساده‌زیستی، تعامل با گروه‌های مختلف و شیوه مواجهه با مردم، بخشی از تصویری است که در حافظه همکاران و فعالان اجتماعی باقی می‌ماند.
غلامحسین کروبی، از فعالان مدنی بوشهر، نیز در همین راستا از گراوند به عنوان مدیری باسابقه در وزارت کشور یاد کرد؛ مدیری که مسیر خدمت را از مسئولیت‌های محلی آغاز کرد و با تجربه و شناخت از مسائل اجرایی به استانداری رسید.
وی در این باره گفت: گراوند در دوران مسئولیت خود تلاش کرد با تکیه بر تعامل، اعتدال و گفت‌وگو، زمینه همگرایی میان دستگاه‌های اجرایی را فراهم کند و در کنار پیگیری توسعه زیرساخت‌ها، حمایت از تولید، سرمایه‌گذاری، بنادر، شیلات و صنایع نفت و گاز، مسائل و چالش‌های استان را دنبال کند.
این فعال مدنی تأکید کرد: هر کارنامه مدیریتی ممکن است در معرض نقد و ارزیابی قرار گیرد، اما آنچه بیش از هر چیز در حافظه جامعه ماندگار می‌شود، اخلاق، صداقت، شیوه برخورد با مردم و نیت خیرخواهانه در مسیر خدمت است. به باور وی، مقام‌ها پایان می‌یابند، اما خاطره خدمت صادقانه و اخلاق خوب در ذهن و یاد مردم باقی می‌ماند.
گفت‌وگوی بامداد جنوب با گراوند
روزنامه بامداد جنوب 26 آبان 1404، یعنی حدود هشت ماه پیش زمانی که موضوع تفویض اختیار به استانداران یکی از موضوعات مطرح در سپهر سیاسی کشور بود، در گفت‌‌وگو با زنده‌یاد عبدالکریم گراوند به بررسی این موضوع پرداخت.
وی در این مطلب که با عنوان«تفویض اختیار به استانداران؛ از مصوبه تا واقعیت میدانی» در صفحه رویداد به چاپ رسید، با توجه به تجربه‌هایش، یکی از مشکلات ساختاری کشور را این طور عنوان کرده بود که مدیران استانی برای بسیاری از مسائل کوچک و بزرگ، ناچارند برای پیگیری و تصمیم‌گیری به تهران مراجعه کنند؛ زیرا اختیار واقعی در استان‌ها وجود ندارد.