جم‌پیلن در خط مقدم تربیت نیروی فنی بومی برای صنعت

بامدادجنوب_حجت عبدالهی‌پور

حضور نیروهای مستعد بومی در سطوح کلان مدیریتی صنعت پتروشیمی حاصل سال‌ها مطالبه‌گری، تلاش، تجربه‌اندوزی و اثبات توانمندی نسلی از نیروهای متخصصی است که در همین جغرافیا رشد کرده‌اند و با مسائل، ظرفیت‌ها و واقعیت‌های این صنعت از نزدیک آشنا هستند. امروز بیش از هر زمان دیگری ثابت‌شده که استفاده از مدیران بومی، رویکردی منطقی و مؤثر برای تقویت بهره‌وری، افزایش مسئولیت‌پذیری و پیوند عمیق‌تر صنعت با جامعه پیرامونی به شمار می‌رود که اگر این مسیر با نگاه تخصص محور و عادلانه ادامه پیدا کند، می‌تواند به تقویت سرمایه انسانی در مناطق صنعتی و شکل‌گیری مدیریتی ریشه‌دارتر و ماندگارتر بینجامد.

بررسی عملکرد برخی مدیران بومی در صنعت پتروشیمی نظیر امیر اکبری، حسین بارگاهی، پهلوانی و دیگر مدیرانی که از دل همین جغرافیا برخاسته‌اند، نشان می‌دهد آن‌ها با اشراف به ظرفیت‌های جامعه نخبگانی استان و شناخت دقیق از ساختار صنعت پتروشیمی و نیازهای واقعی آن، تلاش کرده‌اند نقشه‌راهی مبتنی بر تقویت سرمایه انسانی، توسعه مهارت‌های تخصصی و پیوند مؤثرتر میان صنعت و نیروی کار منطقه ترسیم کنند که تکمیل این نقشه راه در گروی استمرار حمایت از نیروهای متخصص بومی، تقویت زیرساخت‌های آموزشی و ایجاد مسیرهای کارشناسی شده برای ورود و ارتقای نیروی انسانی در این صنعت است.

در این میان، حسین بارگاهی نیز همانند امیر اکبری با اتکا بر اصل بومی‌گرایی بر پایه دانش و تخصص، موضوع بازتولید و پرورش نیروهای کار حرفه‌ای و خلاق را در اولویت برنامه‌های خود قرار داده است. وی معتقد است توسعه پایدار در صنعت پتروشیمی زمانی محقق می‌شود که تربیت نیروی انسانی ماهر به‌صورت هدفمند و پیوسته دنبال شود.

در همین راستا، موضوع آموزش و مهارت‌آموزی نیروهای جوان منطقه به‌عنوان یکی از محورهای اصلی موردتوجه قرارگرفته و به همین منظور تفاهم‌نامه‌ای میان مجموعه تحت مدیریت وی و اداره کل آموزش فنی و حرفه‌ای استان بوشهر برای ارتقای کیفیت آموزش‌های مهارتی در مرکز فنی و حرفه‌ای شهرستان جم منعقدشده است. بر اساس این تفاهم‌نامه، توسعه دوره‌های مهارتی متناسب با نیازهای صنعت پتروشیمی، به‌روزرسانی سرفصل‌های آموزشی، استفاده از ظرفیت متخصصان صنعت در فرایند آموزش و فراهم‌سازی بسترهای لازم برای تربیت نیروی کار ماهر و آماده ورود به بازار کار در دستور کار قرارگرفته است که این اقدام، گامی عملی در مسیر پیوند مؤثرتر میان آموزش‌های مهارتی و نیازهای واقعی صنعت در منطقه به شمار می‌رود.

یک کارشناس انرژی دراین‌باره به بامداد جنوب گفت: اقدام شرکت جم‌پیلن در انعقاد تفاهم‌نامه همکاری با مرکز آموزش فنی و حرفه‌ای شهرستان جم را می‌توان یکی از نمونه‌های قابل‌توجه در پیوند میان صنعت و نظام آموزش مهارتی دانست. این اقدام موید این است که بخشی از صنعت پتروشیمی به این جمع‌بندی رسیده که توسعه پایدار نیروی انسانی بدون سرمایه‌گذاری مستقیم در آموزش‌های مهارتی امکان‌پذیر نیست. درواقع جم‌پیلن با ورود به حوزه آموزش مهارت‌های فنی، نوعی سرمایه‌گذاری بلندمدت بر سرمایه انسانی منطقه انجام داده است.

محمد حسامی زاده افزود: این رویکرد از این نظر اهمیت دارد که صنایع بزرگ مستقر در منطقه پارس جنوبی همواره با مسئله تأمین نیروی متخصص مواجه بوده‌اند. زمانی که یک شرکت صنعتی در کنار فعالیت تولیدی خود، به تربیت نیروی فنی در مراکز آموزش فنی و حرفه‌ای کمک می‌کند، درواقع بخشی از نیاز آینده صنعت را نیز تأمین می‌کند. این موضوع علاوه بر کمک به صنعت، فرصت ارزشمندی برای جوانان بومی فراهم می‌کند تا با مهارت‌های موردنیاز بازار کار آشنا شوند.

این کارشناس حوزه انرژی با تاکید بر اینکه یکی از چالش‌های مهم در مناطق صنعتی کشور به‌ویژه در استان بوشهر و چهار شهرستان جنوبی، ایجاد توازن میان توسعه صنایع بزرگ و بهره‌مندی نیروهای انسانی بومی از فرصت‌های شغلی است، تصریح کرد: تجربه ثابت کرده صرف استقرار صنایع بزرگی مانند پتروشیمی‌ها در یک منطقه، لزوماً به اشتغال پایدار برای جامعه محلی منجر نمی‌شود؛ مگر اینکه زیرساخت تربیت نیروی انسانی ماهر نیز تقویت شود.

حسامی زاده با اشاره به اهمیت پیوند آموزش مهارتی با نیاز واقعی صنعت تاکید کرد: یکی از مشکلات رایج در بسیاری از مناطق صنعتی، فاصله میان مهارت‌های آموزش داده‌شده و نیازهای واقعی صنایع است. مشارکت شرکت‌هایی مانند جم‌پیلن در طراحی دوره‌های آموزشی، تجهیز کارگاه‌ها و انتقال تجربه‌های عملی می‌تواند این فاصله را کاهش دهد و نیروهایی تربیت کند که از همان ابتدا با فضای واقعی صنعت آشنا هستند.

وی با اشاره به موضوع اشتغال بومی در صنایع منطقه پارس جنوبی گفت: یکی از مطالبات جدی در استان‌های صنعتی، اجرای مصوبه مربوط به اختصاص حداقل ۵۰ درصد فرصت‌های شغلی به نیروهای بومی است. تحقق این هدف صرفاً با صدور بخشنامه امکان‌پذیر نیست و پیش‌نیاز آن تربیت نیروی متخصص در همان منطقه است. اگر نیروی ماهر در منطقه وجود نداشته باشد، صنایع ناچار به جذب نیرو از سایر استان‌ها خواهند بود.

به گفته این کارشناس انرژی، توسعه همکاری میان صنایع و مراکز آموزش فنی و حرفه‌ای می‌تواند بستر تحقق اشتغال بومی را فراهم کند و اقدام جم‌پیلن نیز در همین راستا قابل ارزیابی است. اگر چنین الگوهایی در سایر شرکت‌های فعال در منطقه پارس جنوبی نیز گسترش یابد، می‌توان انتظار داشت در سال‌های آینده سهم نیروهای بومی در مشاغل تخصصی صنعت افزایش پیدا کند.

حسامی زاده با اشاره به اهمیت حضور نیروهای متخصص بومی در مجتمع‌های پتروشیمی مستقر در استان توضیح داد: صنعت پتروشیمی ازجمله صنایعی است که به‌شدت متکی بر نیروی انسانی متخصص، آموزش‌دیده و کارآزموده است. بهره‌برداری ایمن از واحدهای فرایندی، نگهداری تجهیزات پیچیده و مدیریت شرایط عملیاتی در این صنعت نیازمند نیروهایی است که علاوه بر دانش فنی، تجربه عملی و آشنایی کامل با شرایط کاری را نیز داشته باشند.

وی با تاکید بر اینکه حضور نیروهای متخصص بومی در منطقه پارس جنوبی می‌تواند مزایای متعددی برای صنعت و جامعه محلی به همراه داشته باشد، گفت: یکی از مهم‌ترین مزایا استفاده از نیروهای بومی در صنایع مستقر در استان، پایداری این نیروها در محیط‌های صنعتی استف به عبارت بهتر، نیروهای بومی به دلیل شناخت شرایط اقلیمی و محیطی منطقه و همچنین نزدیکی محل سکونت به محل کار، ماندگاری بیشتری در محیط‌های صنعتی دارند و این موضوع در بلندمدت به افزایش بهره‌وری و کاهش هزینه‌های جابه‌جایی و جایگزینی نیروی انسانی کمک می‌کند.

این کارشناس انرژی ادامه داد: از سوی دیگر، تربیت نیروهای فنی بومی موجب می‌شود صنایع بتوانند در زمان‌های حساس و شرایط خاص، از ظرفیت نیروی انسانی محلی بهره بگیرند. تجربه ماه‌های اخیر و شرایط ناشی از جنگ و محدود شدن تردد برخی نیروهای متخصص غیربومی نشان داد که اتکا صرف به نیروهای خارج از منطقه می‌تواند در مواقع بحرانی چالش‌هایی برای استمرار فعالیت‌های صنعتی ایجاد کند.

حسامی زاده یادآور شد: در چنین شرایطی اهمیت وجود نیروهای فنی بومی که در همان منطقه زندگی می‌کنند و با ساختار صنعتی آشنایی دارند، بیش‌ازپیش آشکار می‌شود. این نیروها می‌توانند در شرایط اضطراری نقش مهمی در حفظ پایداری تولید، انجام تعمیرات ضروری و مدیریت عملیات صنعتی ایفا کنند و به‌نوعی پشتوانه عملیاتی صنعت در شرایط بحرانی باشند.

وی با اشاره به اینکه بی‌شک سرمایه‌گذاری در تربیت نیروهای متخصص بومی از طریق همکاری صنایع با مراکز آموزش فنی و حرفه‌ای و مراکز آموزشی منطقه، یک ضرورت برای آینده صنعت پتروشیمی در پارس جنوبی محسوب می‌شود، گفت: چنین رویکردی علاوه بر تقویت توان فنی صنعت، به توسعه اشتغال پایدار، افزایش مهارت جوانان منطقه و شکل‌گیری ظرفیت‌های جدید کارآفرینی در حوزه خدمات فنی و صنعتی نیز کمک خواهد کرد.

حسامی زاده خاطرنشان کرد: به نظر من، سرمایه‌گذاری صنایع در آموزش مهارت‌های فنی علاوه بر ایجاد فرصت‌های شغلی، به تقویت ظرفیت‌های کارآفرینی نیز کمک می‌کند. بسیاری از نیروهایی که در این مراکز آموزش می‌بینند، در آینده می‌توانند در حوزه‌های خدمات فنی، پیمانکاری‌های صنعتی و تعمیرات تخصصی فعالیت کنند. چنین روندی درنهایت به شکل‌گیری یک اکوسیستم مهارتی و صنعتی در منطقه منجر می‌شود که هم برای صنعت و هم برای جامعه بومی دستاوردهای قابل‌توجهی خواهد داشت.